De Rechtbank Rotterdam heeft onlangs uitspraak gedaan over een verzoek tot het gelasten van een voorlopig deskundigenbericht wegens de betwisting van de taxatiewaarde van een door de tegenpartij eerder ingebracht taxatierapport.

Verzoekers stellen dat alle partijen gerechtigd zijn tot een deel van de nog onverdeelde nalatenschap van de grootouders van verweerds.

Tot die nalatenschap behoort het recht van eigendom van twee percelen.

Verzoekers hebben een bodemprocedure aanhangig gemaakt en daarin verdeling van die percelen gevorderd.

Omdat verweerders de in opdracht van verzoekers uitgevoerde taxatie van de percelen betwisten, verzoeken verzoekers om een voorlopig deskundigenbericht te gelasten met betrekking tot de waarde van die percelen.

De rechtbank wijst dit verzoek toe.

Die beslissing wordt hierna toegelicht.

Erfrecht. Verdeling van een nalatenschap. Waardering van grond. Betwisting van de taxatiewaarde. Verzoek om een voorlopig deskundigenbericht. Belang. Toetsingskader.

De rechter oordeelt als volgt.

Het verzoek moet in beginsel worden toegewezen, als het ter zake dienend en voldoende concreet is en feiten betreft die met het deskundigenonderzoek bewezen kunnen worden.

Het verzoek kan evenwel worden afgewezen als

  • de verzoeker daarbij geen belang heeft als bedoeld in artikel 3:303 BW,
  • het verzoek in strijd is met de goede procesorde,
  • misbruik wordt gemaakt van de bevoegdheid een voorlopig deskundigenbericht te verlangen of
  • er een ander, zwaarwichtig bezwaar is tegen toewijzing van het verzoek.

Naar het oordeel van de rechtbank voldoet het verzoek aan de hiervoor genoemde vereisten en slaagt het verweer van verweerders niet.

Dit licht de rechtbank hieronder toe.

Verweerders hebben allereerst aangevoerd dat verzoekers geen belang hebben bij een voorlopig deskundigenbericht, omdat verzoekers al een taxatie (met een gelijke vraagstelling) hebben laten uitvoeren waarvan zij in de bodemprocedure uitgaan.

Vaststaat dat verweerders bezwaar hebben tegen de in opdracht van verzoekers uitgevoerde taxatie.

Verzoekers hebben er dus in het kader van de gevorderde verdeling van de percelen belang bij dat die door een onafhankelijke deskundige worden getaxeerd.

Verweerder stelt zich verder – naar de rechtbank begrijpt – op het standpunt dat een waardebepaling niet nodig is gelet op de verdelingsvordering in de bodemprocedure.

De rechtbank begrijpt en volgt dit standpunt niet; ongeacht de wijze van verdeling is het van belang om de waarde van de percelen vast te stellen.

Verweerder heeft daarnaast aangevoerd dat omdat er al een bodemprocedure loopt verzoekers geen belang hebben bij hun verzoek.

Volgens verweerder is het aan de bodemrechter om te bepalen of er al dan niet bewijsbeslissingen worden genomen, zodat het verzoek volgens haar in strijd is met de goede procesorde.

Op grond van artikel 202 lid 2 Rv kan ook tijdens een aanhangige procedure een voorlopig deskundigenbericht worden bevolen.

Het enkele feit dat er een bodemprocedure loopt, maakt niet dat het verzoek in strijd is met de goede procesorde of dat verzoekers daarbij geen belang hebben.

Dat zou het geval kunnen zijn als een voorlopig deskundigenbericht overduidelijk inefficiënt is of dat het daaruit te verkrijgen bewijs niet meer kan worden gebruikt in de bodemprocedure.

Daarvan is hier echter geen sprake.

De bodemprocedure staat nog relatief aan het begin.

De mondelinge behandeling vindt plaats in oktober 2024.

Informatie over de waarde van de percelen waarvan verdeling wordt gevorderd kan daarmee in de bodemzaak worden gebruikt.

Verder hebben verweerders aangevoerd dat in de bodemprocedure eerst moet worden opgehelderd of het laatste testament waarop verzoekers hun gerechtigdheid tot de nalatenschap van de grootouders van verweerders baseren – rechtsgeldig is en of verzoeker daaraan rechten kunnen ontlenen (voordat eventueel over de verdeling wordt beslist).

Volgens verweerders is dat testament niet rechtsgeldig en zij hebben in de bodemprocedure ook een vordering ingesteld die daarop is gericht.

Volgens verweerder hebben verzoekers daarom op dit moment onvoldoende belang bij hun verzoek en volgens verweerder is dit verzoek daarom in strijd met de goede procesorde.

Zij voeren aan dat er nog getuigen gehoord moeten worden in verband met de discussie over de rechtsgeldigheid van het testament en dat mocht de bodemrechter al toekomen aan een verdeling, de waardering van de percelen dan al weer achterhaald is.

Ook dit verweer slaagt niet.

Dat in de bodemprocedure eerst over de rechtsgeldigheid van het testament moet worden geoordeeld en dat voor een oordeel daarover getuigen moeten worden gehoord is een aanname van verweerders, maar het is aan de bodemrechter om dat te bepalen.

Daar kan de rechtbank bij de beoordeling van dit verzoek niet op vooruitlopen.

Verzoekers hebben aangevoerd dat zij dit verzoek hebben ingediend om de proces-economie in de bodemprocedure te bevorderen.

De rechtbank is met verzoekers eens dat een versnelling van de bodemprocedure tot de mogelijkheden behoort wanneer op voorhand duidelijk is wat de waarde van de percelen is.

Anderzijds is een onderzoek naar de waarde van de percelen mogelijk ‘overbodig’ wanneer – zoals verweerders stellen – in de bodemprocedure blijkt dat het testament niet rechtsgeldig tot stand is gekomen, of wanneer (bijvoorbeeld door een getuigenverhoor) veel tijd is verstreken tussen de uitgevoerde taxatie en het moment waarop de bodemrechter over de verdeling moet oordelen.

In het kader van deze afweging vindt de rechtbank het belangrijk dat het voorlopig deskundigenbericht niet bezwaarlijk is voor verweerders.

De waarde van percelen wordt door een deskundige vastgesteld.

Anders zou het zijn wanneer bijvoorbeeld van een verweerder zou worden verwacht mee te werken aan een medisch onderzoek.

Zo’n situatie doet zich hier niet voor.

Daarnaast is het financiële risico voor verweerders beperkt.

Verzoekers dienen op grond van de hoofdregel van artikel 205 lid 1 jo. 195 Rv het voorschot op de kosten van de deskundige te betalen c.q. voor te schieten.

Het voorlopig deskundigenbericht kan de bodemprocedure versnellen, maar niet vertragen.

Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.

Heeft u een vraag aan onze advocaat verdeling erfenis over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme, belt u dan gerust onze advocaat verdeling erfenis op 020-3980150.

Wilt u meer weten over de verdeling van een erfenis, bezoek dan onze website over de verdeling van een erfenis. Klik dan hier.

Wilt u meer weten over het erfrecht, bezoek dan onze website van ons advocatenkantoor. Klik dan hier.