Van onze advocaat verdeling erfenis. Het Gerechtshof Amsterdam heeft op 20 februari 2018 uitspraak gedaan over de vereffening van een nalatenschap. Was de vereffening van de erfenis door de notaris zorgvuldig geweest?
De erfgenaam verwijt de notaris in de kern dat hij de werkzaamheden als vereffenaar van de nalatenschappen onnodig en onzorgvuldig heeft verricht. Samengevat komen de verwijten van de erfgenaam op het volgende neer.
De notaris communiceert op onbevredigende wijze met de erfgenamen. Hij wachtte in eerste instantie te lang met het benaderen van de erfgenamen en riep hen niet bijeen. Ook gaf hij in zijn eerste brief geen uitleg en presenteerde hij geen plan van aanpak. Nadien informeerde hij de erfgenamen onvolledig en wierp hij nieuwe geschillen op.
De notaris had zijn benoeming niet moeten aanvaarden. Vereffening was niet nodig, omdat er geen schulden waren in de erfenis. De nalatenschappen hoefden alleen verdeeld te worden tussen de erfgenamen.
De notaris geeft een onjuiste uitvoering aan de vereffening. Zo bemoeide hij zich ten onrechte met de boedelverdeling, weigert hij gederfde rente te vergoeden, schakelde hij ten onrechte de erfgenamen uit bij de verkoop van de woning, wilde hij, ten nadeel van de erfgenamen, de uitdelingslijst ter inzage leggen voor buitenstaanders, weigert hij de vereffening te beëindigen, weigert hij de ervenrekening op te heffen, dreigt hij de erfgenamen met procedures als zij hun beslag niet opheffen of vorderingen niet intrekken, schrijft hij onduidelijke brieven aan de Belastingdienst, beweert hij ten onrechte dat de extra nota van de begrafenisondernemer en de nota van de ijskast, die de executeurs hebben aangeschaft, voor rekening van de erfgenamen komen, geeft hij geen duidelijkheid over op welke rekening de opbrengst is gestort van de verkoop van de woning, vraagt hij ten onrechte geen ontheffing van de publicatieplicht, geeft hij de administratie niet af aan klaagster, werkt hij niet efficiënt en heeft hij een rekening en verantwoording overgelegd die oncontroleerbaar is voor de erfgenamen.
De notaris heeft een onjuiste loonvordering ingediend. Hij verstrekt een urenspecificatie aan de kantonrechter die voor klaagster niet verifieerbaar is en weigert die specificatie aan de erfgenamen over te leggen. Het doel van de notaris is zoveel mogelijk tijd te schrijven. Hij weigert het overschot van de vereffening aan de erfgenamen over te maken. Door de zaak met opzet te vertragen, kan hij extra declareren. De notaris stuurt overbodige correspondentie, die hij voor rekening van de erfgenamen laat komen. Een vereffenaar heeft recht op beloning als de vereffening veel werk meebrengt dat voor een belangrijk deel ten bate van de schuldeisers wordt verricht. De notaris heeft evenwel niet één minuut besteed aan enige schuldeiser. Hij blijft onnodige werkzaamheden verrichten om zo een boedelschuld te creëren.
De notaris heeft verweer gevoerd. Volgens de notaris heeft hij de nalatenschappen naar eer en geweten afgewikkeld.
Notaris als vereffenaar van de nalatenschappen. Onzorgvuldige vereffening?
De rechter stelt het volgende voorop.
De klachten van de erfgenaam zijn ingegeven door haar stellige overtuiging dat vereffening van de nalatenschappen niet nodig is. De erfgenaam kan zich daarom niet verenigen met de wijze waarop de notaris de hem als vereffenaar toekomende bevoegdheden uitoefent en de daarmee gemoeide kosten.
De erfgenaam gaat er geheel aan voorbij dat de notaris door de rechter als vereffenaar is benoemd, welk rechterlijk oordeel door de notaris niet terzijde kan worden gesteld. De notaris zal zich als vereffenaar aan de geldende wettelijke bepalingen moeten houden, ook als de erfgenaam dat als niet noodzakelijk voorkomt.
Uit de stukken, met name uit de onder de feiten weergegeven beschikkingen, is de rechter gebleken dat de moeizame verhoudingen tussen de erfgenamen de werkzaamheden voor de notaris hebben gecompliceerd. De erfgenaam betwist overigens dat van moeizame verhoudingen sprake is.
De rechter heeft in de bestreden beslissing, samengevat, overwogen dat, gezien de door de notaris aan de erfgenamen gezonden correspondentie, in redelijkheid niet kan worden volgehouden dat de notaris de erfgenamen niet voortvarend heeft ingelicht. De verklaring van de notaris dat hij de erfgenamen niet heeft bijeengeroepen, omdat zij elkaar niet wensten te ontmoeten, heeft de rechter afdoende geacht.
Voor het overige is, mede gelet op het gevoerde verweer, onvoldoende gebleken dat de notaris op ontoereikende wijze met erfgenaam en de overige erfgenamen heeft gecommuniceerd dan wel hen heeft geïnformeerd. Dat tussen de erfgenamen telkens nieuwe geschillen zijn gerezen ligt niet zo zeer aan de notaris als wel aan de slechte verstandhouding en het wantrouwen tussen de erfgenamen. In hoger beroep zijn geen feiten of omstandigheden naar voren gebracht die een ander oordeel rechtvaardigen.
Zoals reeds in het voorgaande overwogen heeft de rechter de notaris benoemd tot vereffenaar, aan welke benoeming de notaris uitvoering behoort te geven. Dat de nalatenschappen wel degelijk schulden bevatten, zoals boedelkosten, erfbelasting en vorderingen van de erfgenamen, is voldoende aannemelijk geworden, zodat voor vereffening ook wel degelijk aanleiding bestond.
In hoger beroep zijn geen feiten of omstandigheden naar voren gekomen die een ander oordeel rechtvaardigen.
Uit de stukken volgt dat de rechter de loonvordering van de notaris heeft beoordeeld en vervolgens het loon heeft vastgesteld. Daarmee liggen de bedragen, die aan de notaris toekomen, vast.
De rechter heeft in de bestreden beslissing, samengevat, het volgende overwogen. Het betoog van de erfgenaam, dat de loonvordering onjuist is en niet verifieerbaar, dat de notaris zijn tijd verkeerd heeft besteed en dat hij te veel tracht te declareren, moet worden gepasseerd.
Voorts is de stelling van de erfgenaam dat de notaris de erfgenamen tegen elkaar opzet onvoldoende onderbouwd en is van de juistheid niet gebleken. Evenmin is gebleken dat de notaris weigert het overschot van de vereffening uit te keren. De notaris heeft immers erfgenaam en de overige erfgenamen aangeschreven met het verzoek hun identificatie en rekeningnummers aan hem ter beschikking te stellen, zodat zo snel mogelijk tot een verdeling kan worden gekomen. De rechter voegt hieraan toe dat ook niet is gebleken van excessief declareren door de notaris.
Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.
Heeft u een vraag over de vereffening, verdeling en afwikkeling van een nalatenschap of over een zorgvuldige vereffening van de erfenis, belt u dan gerust onze advocaat verdeling erfenis op 020-3980150.